<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>OPEN WORKS &#187; workshop</title>
	<atom:link href="http://sakakura.jp/cahiers/category/works/workshop-2/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>http://sakakura.jp/cahiers</link>
	<description>SAKAKURA kyosuke Web Site</description>
	<lastBuildDate>Mon, 04 Feb 2019 02:11:11 +0000</lastBuildDate>
	<language>ja</language>
	<sy:updatePeriod>hourly</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency>
	<generator>http://wordpress.org/?v=3.6.1</generator>
		<item>
		<title>ご近所イノベータ養成講座</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/488/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/488/#comments</comments>
		<pubDate>Thu, 05 Sep 2013 02:15:14 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[design]]></category>
		<category><![CDATA[Gokinjo-i]]></category>
		<category><![CDATA[group process]]></category>
		<category><![CDATA[projects]]></category>
		<category><![CDATA[research]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2013/projects/488/</guid>
		<description><![CDATA[港区と慶應義塾大学の連携で開講される講座。講義とワークショップのほか、プロジェクトの実践や「芝の家」でのコミュニティ体験を通して「自分のやりたいことをまちにつなげる」技法を学ぶ、少人数制の実践型講座です。]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p><strong>ご近所イノベータとは？</strong></p>
<p>自分の想いを実現しながら、地域生活に豊かさと幸せを生み出す次世代のまちの担い手。まちに暮らす一人の人間として主体的な活動を起こし、地域のネットワークや創造的課題解決の風土を育む、地域の〈人財〉です。</p>
<p><strong>どんな講座？</strong></p>
<p>ご近所イノベータ養成講座は、港区と慶應義塾大学の連携で開講される、地域づくりの担い手養成講座。講義とワークショップのほか、プロジェクトの実践や「芝の家」でのコミュニティ体験を通して「自分のやりたいことをまちにつなげる」技法を学ぶ、少人数制の実践型講座です。コンセプトは次のとおり。</p>
<p>自分の〈持ち味〉を知る<br />
地域に〈仲間〉を増やす<br />
〈経験〉と〈スキル〉を育む<br />
地域の〈見方〉を養う<br />
––やりたいことを、まちにつなげる。</p>
<p>2013年度は、6月から10月までのおよそ4ヶ月。前半の2ヶ月は、チームビルディングを行う導入合宿にはじまり、受講者同士で地域課題やご近所イノベーションの事例をディスカッションしながら地域の見方を身につける講座、芝の家などでのコミュニティ体験を。そして後半8月からは具体的な実践に向けて、自分は何がやりたいのかを深く考え、アイデアづくりの技法を学びながら、チームで活動を行っていきます。最後は、一般来場者も参加するシンポジウムの開催と修了式。講座内で学びが終わるのではなく、講座の終了が具体的な実践のはじまり。講座後に生きるネットワークづくりとアイデアの技法を身につけることを主眼とした講座です。</p>
<p><a href="http://gokinjo-i.jp/">→ご近所イノベータ養成講座WEBサイト</a><br />
<a href="http://gokinjo-i.jp/img/shiba_giy_0311.pdf">→第1期応募チラシ（PDF）</a></p>
<p>2013年6月から開講の第1期講座は、なんと定員の3倍近い応募がありました。そのなかから選ばれた20名とともに、楽しく熱い講座を進めています。</p>
<p><img class="alignnone  wp-image-682" alt="10569_10200108179327388_1801977089_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/10569_10200108179327388_1801977089_n-300x199.jpg" width="166" height="111" /> <a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/10065_4944227683647_30740208_n.jpg"><img class="alignnone  wp-image-681" alt="10065_4944227683647_30740208_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/10065_4944227683647_30740208_n-300x199.jpg" width="166" height="111" /></a> <img class="alignnone  wp-image-686" alt="945443_4944227163634_568998660_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/945443_4944227163634_568998660_n-300x199.jpg" width="166" /> <img class="alignnone  wp-image-684" alt="425273_4944226323613_1282803587_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/425273_4944226323613_1282803587_n-300x199.jpg" width="166" height="111" /> <a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/061.jpg"><img class="alignnone  wp-image-705" alt="06" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/061.jpg" height="111" /></a> <a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/20215_10200392973807072_1766302248_n.jpg"><img class="alignnone  wp-image-683" alt="20215_10200392973807072_1766302248_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/20215_10200392973807072_1766302248_n-300x199.jpg" width="166" height="111" /></a> <img class="alignnone  wp-image-687" alt="999845_10200392976847148_728989794_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/999845_10200392976847148_728989794_n-300x199.jpg" width="166" /> <a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/081.jpg"><img class="alignnone  wp-image-707" alt="08" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/081.jpg" height="111" /></a> <a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1375128_10200728264709135_1337536768_n.jpg"><img class="alignnone  wp-image-688" alt="1375128_10200728264709135_1337536768_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1375128_10200728264709135_1337536768_n-300x199.jpg" width="166" /></a> <a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1377366_10200728107305200_1415961633_n.jpg"><img class="alignnone  wp-image-689" alt="1377366_10200728107305200_1415961633_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1377366_10200728107305200_1415961633_n-300x200.jpg" width="166" /></a> <img class="alignnone  wp-image-685" alt="532089_10200728298829988_433025705_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/532089_10200728298829988_433025705_n-200x300.jpg" height="111" /> <a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1383672_10200728308230223_1385333504_n.jpg"><img class="alignnone  wp-image-690" alt="1383672_10200728308230223_1385333504_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1383672_10200728308230223_1385333504_n-300x199.jpg" width="166" /></a></p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/488/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>心臓ピクニック</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/487/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/487/#comments</comments>
		<pubDate>Sun, 01 Sep 2013 02:11:19 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[design]]></category>
		<category><![CDATA[group process]]></category>
		<category><![CDATA[HBP]]></category>
		<category><![CDATA[projects]]></category>
		<category><![CDATA[research]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2013/projects/487/</guid>
		<description><![CDATA[心臓を感じ直すためのワークショップ。自分自身を手のひらの上に載せてじっくりと味わい、また運動したり寝転んだりしながらその変化を確かめ、さらに他の参加者と心臓を交換してその違いを感じながら対話を試みます。]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p>「心臓ピクニック」は、生まれてからずっと私たちの生命を支えるために休むことなく動き続けている心臓を、身体の外に出して感じ直すワークショップです。自分自身の心臓はどんなふうに動いているのか、手のひらの上に載せてじっくりと味わい、また運動したり寝転んだりしながらその変化を確かめ、さらに他の参加者と心臓を交換してその違いを感じながら対話を試みてみます。</p>
<p>「心臓ピクニック」のユニークな点は、心臓の動きを、聴覚や視覚に置き換えて理解するのではなく、動きそのものとして体験するところです。この生々しい感覚を手がかりに、自分自身や目の前にいる人、まちを行き交う夥しい人々が、それぞれひとつの心臓を持ち、生き物として存在しているという事実を想像してみます。このような形で、都市で生活している私たちが、あらためて＜生命＞と出会う機会を創出できればと考えています。</p>
<p>このプロジェクトは、「Project HEREing Loss」の延長で、21_21 DESIGN SIGHTの展覧会「佐藤雅彦ディレクション“これも自分と認めざるをえない”展」の作品を考えるところからはじまりました。メンバーは、渡邊淳司、川口ゆい、坂倉杏介、安藤英由樹。2010年の初開催以降、各地で時折ワークショップを重ね、その度に少しずつ機材をリファインしながら続けています。</p>
<p><a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1001431_10200579478389570_1593811134_n2.jpg"><img class="alignnone size-full wp-image-698" alt="1001431_10200579478389570_1593811134_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1001431_10200579478389570_1593811134_n2.jpg" width="400" height="266" /></a></p>
<blockquote><p>心臓ピクニックセット。白い立方体が心臓ボックス。</p></blockquote>
<p><a href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/pro2.jpg"><img class="alignnone size-full wp-image-699" alt="pro2" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/pro2.jpg" width="400" height="266" /></a></p>
<blockquote><p>聴診器を胸にあて、心臓ボックスを手のひらに載せて、鼓動を感じる。</p></blockquote>
<p><img id="image549" alt="031.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/031.jpg" /></p>
<p><img class="alignnone size-full wp-image-702" alt="999997_10200592663759196_1378903631_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/999997_10200592663759196_1378903631_n.jpg" width="400" height="266" /></p>
<blockquote><p>ワークショップでは、他の人の心臓にも触れさせてもらう。</p></blockquote>
<p><img class="alignnone size-full wp-image-703" alt="04" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/041.jpg" width="400" height="266" /></p>
<p><img class="alignnone  wp-image-700" alt="1280484_10200592664759221_873692837_n" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/1280484_10200592664759221_873692837_n.jpg" width="400" /></p>
<blockquote><p>本当にピクニックへ。坂を上ったり縄跳びをしたり、または自然のなかでくつろいで、心臓の変化を確かめる。</p></blockquote>
<p>下は、オーストリアのリンツで行った体験展示の様子。<br />
<a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/e1.JPG" rel="”lightbox[roadtrip]”"><img id="image97" alt="" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/e1.JPG" width="166" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/e2.JPG" rel="”lightbox[roadtrip]”"><img id="image97" alt="" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/e2.JPG" width="166" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/e3.JPG" rel="”lightbox[roadtrip]”"><img id="image97" alt="" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/e3.JPG" width="166" /></a></p>
<p><strong>これまでのワークショップ</strong></p>
<blockquote><p>2010年10月15～17日<a href="http://www.2121designsight.jp/program/id/events/events101015.html">「佐藤雅彦ディレクション“これも自分と認めざるをえない”展」</a>関連プログラム、21_21 DESIGN SIGHT、東京（各回8名、9回実施）</p>
<p>2011年11月3、4日<a href="http://www.museum.osaka-u.ac.jp/jp/exhibition/P14/P14.html">「脳の中の『わたし』と情報の中の＜私＞―五感を揺るがす摩訶不思議なメディア技術―」</a>大阪大学総合学術博物館、大阪（各回12名、6回実施）</p>
<p>2013年9月8日<a href="http://www.iamas.ac.jp/biennale13/">「岐阜おおがきビエンナーレ2013」</a>情報科学芸術大学院大学IAMAS、岐阜</p></blockquote>
<p><strong>体験型展示</strong></p>
<blockquote><p>2011年9月1～7日「<strong>Ars Electronica Cyber Art Exhibition</strong>」OK center Linz, Austria.</p>
<p>2011年12月10～18日<a href="http://export.aec.at/osaka2011/ja/">「Poetry of Motion Ars Electronica Exhibition」</a>BREEZE BREEZE 大阪</p></blockquote>
<p><strong>論文など</strong></p>
<blockquote><p>渡邊淳司、川口ゆい、坂倉杏介、安藤英由樹<a href="http://www.junji.org/papers/2011VRSJheartbeat.pdf">「『心臓ピクニック』：鼓動に触れるワークショップ」</a>日本バーチャルリアリティ学会論文誌、Vol. 16, No. 3、303-306頁、2011年。</p>
<p>坂倉杏介、渡邊淳司、川口ゆい、安藤英由樹<a href="http://popo.or.jp/artmeetscare/journal/2012/11/20/AMCvol.4_p20-29_sakakura.pdf">「『生命』のシンボル・グラウンディング　鼓動に触れるワークショップ『心臓ピクニック』の評価と展開」</a>アートミーツケア Vol.4、20-29頁、2012年。</p></blockquote>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/487/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>システム×デザイン思考ワークショップ</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/497/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/497/#comments</comments>
		<pubDate>Tue, 02 Apr 2013 08:30:57 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[design]]></category>
		<category><![CDATA[works]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2013/works/497/</guid>
		<description><![CDATA[ブレインストーミングやKJ法などオーソドックスなアイデア生成手法から、慶應義塾大学大学院システムデザインマネジ [&#8230;]]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p>ブレインストーミングやKJ法などオーソドックスなアイデア生成手法から、慶應義塾大学大学院システムデザインマネジメント研究科（SDM）の先生方と開発したシステム×デザイン思考のワークショップまで、参加者や課題にあわせたプログラムを行っています。</p>
<p>地域コミュニティの現場は、実は非常に複雑な「システム」です。地域コミュニティというと「ふつうのおっちゃんやおばちゃん」が取り組んでいる活動が多そうなので、その課題も一見単純に見えるかもしれませんが、個人から行政まで多種多様な主体が、しかも金銭だけではない様々な想いを持って関わりあっていますから、課題を見つけ解決していくのは簡単ではありません。複雑な現象を分析するにはそれなりの手続きが必要ですし、課題解決の道を探るにはこれまでの常識を超えた新しい思考が必要です。</p>
<p>難解な課題にみえますが、アイデアの出し方や話し合いの仕方にちょっとした工夫をすることで、昨日までは思いつかなかった新しいプランが生まれることも珍しくありません。どうしたら、新しいアイデアの生まれやすい場ができるか。人工衛星やロケットなど大規模で複雑なシステムを設計するためシステムズエンジニアリングの手法を学びつつ、それを地域活動や福祉施設の現場で活用できるような手法の開発を行っています。</p>
<p><strong>◎ブレインストーミングと発想法</strong></p>
<blockquote><p>新しいソリューションを見つけるための基本となるアイデアの拡散と収束を短時間で体験できるプログラムです。基本的なブレインストーミングの技法によりアイデアを広げたあと、アイデアのまとまりをつくり因果関係を分析することで課題の全体構造を把握していきます。さらに、全体の因果ループのなかからレバレッジポイントを見つけ、その部分にフォーカスしたソリューションを再びブレインストーミングによって探っていきます。漠然と想いを語り合うだけではなく、課題の全体像を共有し、そのなかで「まず何ができるか」を考えることができる手法です。<br />
<img id="image583" alt="bs1.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/bs1.jpg" /> <img id="image584" alt="bs2.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/bs2.jpg" /></p></blockquote>
<p><strong>◎欲求連鎖分析（WCA）によるワークショップ</strong></p>
<blockquote><p>欲求連鎖分析（WCA）は、システムをお金とモノのやりとりだけでなく、主体間の欲求のやりとりから分析する手法です。しかも、欲求を利己的／利他的に分けて捉えられる点が特徴です（<a href="http://lab.sdm.keio.ac.jp/maenolab/WCA.htm">→詳細はこちらを</a>）。地域コミュニティや非営利組織、福祉施設やボランティア活動の現場では、「人のために何かしたい」という利他的な欲求に基づく行動が多く含まれます。しかし、そうした気持ちをしっかり把握し尊重できるようなシステムをつくっておかないと、結局は誰かの善意に寄りかかったり、がんばっても報われない組織になってしまいます。WCAのワークショップは、現場の方々自身が、自分たちの組織や活動のなかで欲求や気持ちがどう流れているのかを分析することで、課題を発見したり新たな解決策を見つけていくための手法です。<br />
<img id="image586" alt="wca2.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/wca2.jpg" /> <img id="image585" alt="wca1.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/wca1.jpg" /></p>
<p>またこの延長で、地域の居場所のデザインを来場者の成長ストーリーと即興劇を用いながら行う手法も開発中。どのような居場所をつくるかという設計と、実際にその居場所の雰囲気をつくる運営スタッフのあり方を同時に進めるワークショップです。<br />
<img id="image587" alt="sokkyo1.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/sokkyo1.jpg" /> <img id="image588" alt="sokkyo2.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/sokkyo2.jpg" /></p></blockquote>
<p><strong>◎引き算のフィールドワーク</strong></p>
<blockquote><p>「日常生活になくてはならないと考えられるモノをひとつ、1週間引き算して暮らしてみる」というフィールドワークです。主に、デザインの授業で行っているプログラムで、当たり前すぎて見えなくなっているものに気づくためのトレーニング。なかなかハードなプログラムですが、たとえば1週間携帯電話を使わずに生活してみると、普段あたりまえに携帯電話を使ってる自分自身を客観的に眺め直すメタレベルの認知が生まれ、日常をちょっと違った視点で捉え直すためのよいきっかけになります。写真は、導入プログラムのブラインドウォーク。<br />
<img id="image589" alt="hikizan.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/hikizan.jpg" /> <img id="image590" alt="hikizan2.jpg" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/hikizan2.jpg" /></p></blockquote>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/497/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>対話の場づくりいろいろ</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/518/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/518/#comments</comments>
		<pubDate>Tue, 02 Apr 2013 08:15:48 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[design]]></category>
		<category><![CDATA[works]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2013/works/518/</guid>
		<description><![CDATA[ワールドカフェやOSTなど、様々な手法を組み合わせた対話の場づくりを行っています。目的や規模はまちまち。チーム [&#8230;]]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p>ワールドカフェやOSTなど、様々な手法を組み合わせた対話の場づくりを行っています。目的や規模はまちまち。チームビルディングやネットワークづくり、地域活動の仲間づくり、住民参画会議などいろいろです。非構成グループのファシリテーションも行い、2012年からは<a href="http://www.2010newsmile.org/">聖マーガレット生涯教育研究所（SMILE）</a>主催のTグループのトレーナもつとめています。</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2013/design/518/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>1時間でつくる即興映画</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2009/design/group-process/323/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2009/design/group-process/323/#comments</comments>
		<pubDate>Sat, 16 May 2009 07:12:55 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[etc]]></category>
		<category><![CDATA[group process]]></category>
		<category><![CDATA[visual media]]></category>
		<category><![CDATA[works]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2009/works/323/</guid>
		<description><![CDATA[日吉キャンパス公開講座「メディアリテラシー入門」の最終回として実施したワークショップ。デジカメとQuicktimeでつくる、世界で最も簡単な「即興映画」づくり。]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p>編集中です。</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2009/design/group-process/323/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>アメリア・アレナスの対話型美術鑑賞ワークショップ</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2009/design/group-process/342/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2009/design/group-process/342/#comments</comments>
		<pubDate>Sat, 28 Feb 2009 09:49:08 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[group process]]></category>
		<category><![CDATA[works]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>
		<category><![CDATA[芝の家]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2009/works/342/</guid>
		<description><![CDATA[元ニューヨーク近代美術館のエデュケーター、アメリア・アレナスと企画した対話型美術鑑賞のワークショップ。 ひとつ [&#8230;]]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p>元ニューヨーク近代美術館のエデュケーター、アメリア・アレナスと企画した対話型美術鑑賞のワークショップ。</p>
<p>ひとつの作品をみんなで一緒に鑑賞し、思ったこと、感じたこと、考えたことをとにかく声に出してみる。誰かが何かを言うたびに、いろんな見方を発見できる。こうした形の美術の楽しみ方がを対話型美術鑑賞です。</p>
<p>子ども向けのワークショップの場合、アメリアは通常、子どもたちだけでグループをつくるといいます。大人が入ることで、子どもが萎縮したり、大人の顔色をうかがう発言をしたりしないような配慮です。しかし、今回の会場は「芝の家」。子どもだけではなく、大人やお年寄りも出入りする居場所。ということで、小学3～6年生を対象にしたセッションのほかに、大人も子ども誰でも参加できるセッションも開催しました。実は様々な年代が一緒に鑑賞する「ファミリープログラム」は、日本で実施するのははじめてだったとのこと。</p>
<blockquote><p><strong>アートをみて、話そう！　アメリア・アレナスの対話型美術鑑賞ワークショップ</strong></p>
<p>日時：2009年2月28日（土）　<br />
　第1セッション　13：00〜14：30<br />
　第2セッション　16：00〜18：00<br />
会場：芝の家<br />
講師：アメリア・アレナス<br />
通訳：田中孝樹、兒玉卓也<br />
作品提供：木下晋、浅見俊哉<br />
主催：芝の家、三田の家<br />
協力：淡交社、日本写真印刷、美術による学び研究会<br />
参加者数：55人</p></blockquote>
<p><a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-1.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image348" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-1.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-2.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image349" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-2.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-3.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image350" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-3.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-4.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image351" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-4.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-5.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image352" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-5.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-6.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image353" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-6.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-7.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image354" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-7.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-8.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image355" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-8.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-9.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image356" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-9.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-10.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image357" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-10.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-11.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image358" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/090228-11.jpg" width="125" /></a> </p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2009/design/group-process/342/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>HERE / HEAR「いること」と「聴くこと」のワークショップ</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2008/design/314/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2008/design/314/#comments</comments>
		<pubDate>Tue, 23 Dec 2008 06:18:34 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[design]]></category>
		<category><![CDATA[group process]]></category>
		<category><![CDATA[HEREing Loss]]></category>
		<category><![CDATA[research]]></category>
		<category><![CDATA[works]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2008/works/314/</guid>
		<description><![CDATA[身体の中と外の音、囁きかける言葉、それらの触感・・・HERE / HEARは、シュラフ（寝袋）の中で様々な音を [&#8230;]]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p>身体の中と外の音、囁きかける言葉、それらの触感・・・HERE / HEARは、シュラフ（寝袋）の中で様々な音を聴き（HEAR）、自分自身の「今、ここにいる感覚」（HERE）を体験するワークショップです。イヤホンをつけて、シュラフに潜り込んでみてください。イヤホンからの音とスピーカからの音は、閉じたシュラフの中外で交差し、自身の周りに対する感覚だけでなく、自分自身の存在感覚を揺るがします。このとき、他人の存在や、自身が「いる」こと、それを共有することは、どのように感じられるでしょうか。このワークショップは、環境や他者との関係から生じる自分自身の存在を、もう一度見直すきっかけとなるはずです。</p>
<p>日時：2008年12月23日（祝） 14:00～／18:00～　（各回の内容は同じです）<br />
会場：慶應義塾大学東館6階グローバルスタジオ</p>
<p>・要予約、各回定員20名。<br />
・申し込みは、「お名前／メールアドレス／電話番号／性別／年齢/応募された動機やワークショップに期待すること／ご希望のセッション（14時または18時）」をご記入の上、hereingloss(at)dmc.keio.ac.jpまでお送りください。<br />
・終了しました。多数のご参加、ありがとうございました。</p>
<p>ファシリテーター／渡邊淳司、坂倉杏介　パフォーマー／ヤエル・シュネル、川口ゆい</p>
<p><a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_1.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image378" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_1.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_2.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image379" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_2.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_3.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image380" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_3.jpg" width="55" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_4.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image381" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_4.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_5.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image382" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_5.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_6.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image383" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_6.jpg" width="55" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_7.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image384" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_7.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_8.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image385" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_8.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_9.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image386" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_9.jpg" width="55" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_10.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image387" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_10.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_11.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image388" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_11.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_12.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image389" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2009/08/herews_12.jpg" width="125" /></a> </p>
<p><strong>論文など</strong></p>
<blockquote><p>坂倉杏介、川口ゆい、渡邊淳司<strong>「『いること』と『聴くこと』のワークショップ──聴覚によって位置づけられる自己感覚の体験デザイン」</strong>『情報処理学会論文誌』Vol.50、No.12、情報処理学会、2772-2781頁、2009年。</p>
<p>大庭将裕、坂倉杏介、渡邊淳司<strong>「身体の内外に定位される音声を利用したワークショップ『HERE/HEAR』の音響設計に関する考察」</strong>『日本バーチャルリアリティ学会論文誌』Vol. 16, No. 2、日本バーチャルリアリティ学会、211-214頁、2011年。</p></blockquote>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2008/design/314/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>うたの住む家</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2007/design/group-process/228/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2007/design/group-process/228/#comments</comments>
		<pubDate>Mon, 15 Oct 2007 08:08:45 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[group process]]></category>
		<category><![CDATA[works]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>
		<category><![CDATA[三田の家]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2007/works/228/</guid>
		<description><![CDATA[三田の家を舞台に続けている、障害者と一緒にうたをつくるワークショップシリーズ。]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p>2007年10月から、三田の家を舞台に続けている、障害のあるなしにかかわらず、さまざまな立場・年齢の人々が集い、うたづくりを共に行うワークショップシリーズ。主催は、即興からめーる団（赤羽美希＋正木恵子）。明治安田生命社会貢献プログラム「エイブルアート・オンステージ」の助成を受け、スタートしました。うたづくりをファシリテートするアーティストには、徳久ウィリアム幸太郎さん、中ムラサトコさん、安野太郎さんなども参加しています。週末を中心に月2〜3回のワークショップを重ね（7ヶ月で合計20回以上！）、08年5月には門仲天井ホールでのプレ公演「寝袋ライブ」を、5月には、慶應義塾大学三田キャンパスで本公演「うたの住む家　大授業参観」を行いました。</p>
<p>2008年以降は、港区文化芸術振興基金助成事業の助成を受け、三田の家を中心に活動を継続中。その後、多少の中断をはさみながら、100回以上のワークショップが実施され、100曲以上のユニークなオリジナルの「うた」が作曲されています。</p>
<p><a href="http://utanoie.is-mine.net/">→うたの住む家WEBサイト</a></p>
<p>上に「障害者と一緒に」と説明していますが、三田の家の寛いだ雰囲気のなか、障害の有無を特に意識しない、楽しく温かいワークショップが行われています。</p>
<p><a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta01.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image85" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta01.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta02.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta02.jpg" width="125"   /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta03.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta03.jpg" width="125"   /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta04.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta04.jpg" width="125"   /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta05.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta05.jpg" width="125"   /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta06.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta06.jpg" width="56"   /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta07.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta07.jpg" width="125"   /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta08.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta08.jpg" width="125"   /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta09.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta09.jpg" width="56"   /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta10.jpg" " rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/uta10.jpg" width="125"   /></a> </p>
<p>下は、「寝袋ライブ」＠門仲天井ホール（2008年2月2日）の様子。</p>
<p><a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive1.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image85" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive1.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive2.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image85" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive2.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive3.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image85" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive3.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive4.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image85" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive4.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive5.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image85" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive5.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive6.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image85" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2008/04/utalive6.jpg" width="125" /></a> </p>
<p>「うたの住む家」でできた「うた」を収録したＣＤも発売しています。</p>
<p><img id="image534" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2013/09/genkan.jpg" alt="genkan.jpg" /></p>
<p><strong>うたの住む家「玄関」</strong></p>
<blockquote><p>定価　2,000円</p>
<p>曲目<br />
１．Peace or Earth<br />
２．うたの住む家のテーマ<br />
３．森の味方シマリリス<br />
４．誘惑には勝てない（ゲスト：徳久ウィリアム）<br />
５．宇宙人のクリスマス（ゲスト：岩崎夫妻）<br />
６．ケンケンの恋<br />
７．Ennichi（ゲスト：中ムラサトコ）<br />
８．こころ組曲<br />
９．セント・スブタ・シメ・ラーメン<br />
10．さんまが旬だ！<br />
11．Don&#8217;t Look me!（ゲスト：徳久ウィリアム）<br />
12．いぬとねことねずみの共演歌（ゲスト：中ムラサトコ）<br />
13．UBB<br />
14．あみ投げた<br />
15．一通の手紙が届いた<br />
16．マーケット（ゲスト：饗庭純）</p></blockquote>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2007/design/group-process/228/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>Greeting Green ：グリグリ・プロジェクト</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2007/design/group-process/47/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2007/design/group-process/47/#comments</comments>
		<pubDate>Thu, 23 Aug 2007 23:40:17 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[etc]]></category>
		<category><![CDATA[group process]]></category>
		<category><![CDATA[works]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2007/works/47/</guid>
		<description><![CDATA[にしすがも創造舎の校庭に畑をつくり、子どもたちと一緒に植物を育てる、一年がかりのプロジェクト。]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p>2007年4月から一年にわたって、子どもたちと一緒に植物を育てる、<a href="http://www.children-art.net/">NPO法人「芸術家と子どもたち」</a>のプロジェクト。にしすがも創造舎（旧朝日中学校）の校庭を耕し、土いじりや野菜づくりを楽しみつつ、植物をつかった造形ワークショップをしたり、とれたての野菜を食べたりと、畑を満喫しています。</p>
<p><a href="http://www.children-art.net/action/015grigri/020guriguripj/">→ グリグリ・プロジェクトWEBサイト</a></p>
<p>植物と造形ワークショップは、<a href="http://www.hukalabo.com/">深沢アート研究所</a>のカブさんが担当。コーディネイトは、「芸術家と子どもたち」の五十嵐さん。坂倉は、プロジェクトファシリテーションという役を務めています。</p>
<p><a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri1.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image85" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri1.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink"   href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri2.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]” ><img id="image86" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri2.jpg" width="125"   /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri3.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image87" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri3.jpg" alt="guri3.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri4.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image88" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri4.jpg" alt="guri4.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri5.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image89" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri5.jpg" width="125"  /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri6.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image90" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri6.jpg"  width="125" /></a></p>
<p>二週間に一日くらいのペースで進める作業は、まず開墾から。カチカチに固い校庭に鍬を入れ、新しい土と肥料で耕し、植物を植える準備を。次に、何を植えるかみんなで相談して、種蒔き。そして、雑草をとり、水をあげて、畑の名前を考えて看板づくり・・・と、ぐんぐん育つ植物たちに遅れないように、慌ただしくも楽しい畑仕事を重ねています。</p>
<p>8月には、お友達やご近所さんを招いての小さな収穫祭的・夏祭り的なイベントも。下の写真は、「畑＠校庭　まるごと体験デー」より。畑でとれた野菜をつかった小さなカフェ、その場で伐った竹でつくる水鉄砲と葉っぱを使った造形コーナーなど。</p>
<p><a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri7.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image91" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri7.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri8.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image92" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri8.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri9.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image93" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri9.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri10.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image94" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri10.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri11.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image95" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri11.jpg" width="125" /></a> <a class="imagelink" href="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri12.jpg" rel=”lightbox[roadtrip]”><img id="image96" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/guri12.jpg" width="125" /></a></p>
<p>●</p>
<p>プロジェクトファシリテーションの立場から少し。</p>
<p>プロジェクトに伴走しながら、「焦ってコトを急がない」ことの大切さを感じています。はじめて出会った子どもたち、お父さんお母さんたちが、力をあわせて畑を耕し、植物を育てるのは、想像するよりずっと大変な作業。子どもたちは遊びたい盛りで、大人だけのプロジェクトのようにはゆっくりお互いの話を聴く時間も取れないし、なにより、植物は人間の都合にあわせた速度で育ってくれません。</p>
<p>隔週末で作業する子どもたちやお父さんお母さんたちが、草とりや水まきに追われて退屈してないかと、ついつい、いろいろな仕掛けをしたくなります。</p>
<p>けれども、春・秋と年に2サイクル、種を蒔き、芽が出て、花がつき、実がなるという、人間の社会よりもゆったりとした畑の流れのなかで、起こるべきことが起こっていく、という自然さが、このプロジェクトの一番の魅力なのではないか、と思っています。</p>
<p>そう考えて、植物の成長ペースくらいにのんびりした気持ちで見始めると、いろいろ素敵な変化に気づきます。たとえば、はじめに植えたトマトが実をつける頃には、植物に触れる子どもたちの手つきが、わずかずつ変わってきたように見えたり。それまでは、鉛筆も枝も同じ「モノ」だったのに、植物はどうも違う、と。また、何週間も前に種を蒔いたことと、いま触っている小さな葉っぱのあいだが、子どものなかで何らかの回路でつながりはじめる感じも伝わってきます。</p>
<p>プロジェクトの成長も同じ。しかし、普段の生活よりも、コトの移りがゆったりとしているぶん、時折、手応えが足りなく感じられることも。そうした時に流れを見失ってしまわないよう、いまこのプロジェクトがどこへ向かっているのかを「ずっと見守っている役」というのが、ここでの自分の役割（ファシリテーション）なのだと思っています。</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2007/design/group-process/47/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
		<item>
		<title>染色のはじまり</title>
		<link>http://sakakura.jp/cahiers/2006/design/group-process/50/</link>
		<comments>http://sakakura.jp/cahiers/2006/design/group-process/50/#comments</comments>
		<pubDate>Sat, 07 Oct 2006 00:05:57 +0000</pubDate>
		<dc:creator>SAKAKURA kyosuke</dc:creator>
				<category><![CDATA[colors]]></category>
		<category><![CDATA[etc]]></category>
		<category><![CDATA[group process]]></category>
		<category><![CDATA[works]]></category>
		<category><![CDATA[workshop]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://kyosuke.inter-c.org/cahiers/2007/works/50/</guid>
		<description><![CDATA[福島県立近代美術館でのワークショップ。土器が発明される前の技法である擦り染めから、染色の歴史を辿りました。]]></description>
				<content:encoded><![CDATA[<p><a href="http://www.art-museum.fks.ed.jp/">福島県立美術館</a>で行った、2日間の染色ワークショップ。染織家・<a href="http://mayukoshimizu.jp/index.html">清水繭子</a>によるシリーズ第三弾。</p>
<p>会場では、「ハギレの日本文化誌」という、小さな布を集めて日本の生活文化を見直す展覧会が企画されており、せっかくだからこのワークショップでも、ただの技術的な指導に終わらず、染色の歴史に触れられるような形にしたいと、清水さんと企画を練りました。</p>
<p>以下は、企画中にブログに書いた文章。（一部抜粋）</p>
<p>●</p>
<p>現代の生活で「色」は、たとえばチューブに入った絵の具が沢山売られているように、ほとんどプロダクトになっている。「色」は買ってくるのが普通で、草木染めは特殊な伝統的技法、というのが、一般的な理解といってよい。彩り華やかな服や工業製品も、どうやって着色されたのかを気にすることはない。けれども、チューブや化学染料はもちろん、土器もなかったような時代から、人間は、その時代時代の技術に応じて自然から生活へ「色」を取り入れてきた。</p>
<p>もっとも原始的な形態は、染料の場合、植物をこすりつけて「色」を転写することだったろう。そのうち、植物をすりつぶした液を用いるようになる。</p>
<p>芭蕉に、「早苗とる手もとやむかししのぶ摺り」という句があって、この「しのぶ摺り」というのは、石に布を敷きその上に載せたしのぶ（シダ類の一種）を叩いて染める古い技法のこと。ちょうど「しのぶの里」と呼ばれた福島市で詠まれた句でもある。</p>
<p>やがて土器が使われるようになると、植物を煎じて飲むようになり、煮出した染液が用いられるようになる。鉄器の発明は、鉄媒染がうまれる遠因であり、こうして生活技術と歩調をあわせながら、染色の技術も確立してきた。</p>
<p>このワークショップでは、そうした染色のもっとも素朴な時代の技術を辿りながら、美術館周辺の植物で染めてみることで、生活のなかの「色」を考え直すきっかけにしたいと思っています。</p>
<p>●</p>
<p>ということで、「染色のはじまり」というテーマを設定。まだ土器もない時代、どうやって草から色を取り出しただろう、と原始の世界に想像を働かせるところからはじめることにした。ヒントになったのは、藤森照信さんの『人類と建築の歴史』（ちくまプリマー新書）。</p>
<p>建築のはじまりの数ステップ、旧石器時代、新石器時代、青銅器時代のころまでは、世界のどこでもほぼ同じだった。原始的な信仰と石器や鉄器の発達にあわせて、建築がつくられていたからだ。文明が発達するにつれ、それぞれの地域で多様な様式に分化していき、共通性はなくなる。各地の文化の発展だ。ところが、大航海時代を経て、産業革命以降は、世界の建築はふたたびひとつの様式に収斂する。モダニズム建築の出現である。そして、いまでは世界のどこへ行っても、同じような建物を目にすることができる。</p>
<p>染色も、同じだなあ、と。染液を使うようになり、媒染ができるようになるところまで（日本でいうと弥生時代くらいまで）は、おそらく世界中でそれほど変わりはなかっただろう。その後、各地でおそろしく多様な染織文化が発展するが、現代の主流である化学染料は、世界共通の産業技術になっている。</p>
<p>この最初の数ステップを、ワークショップにできないだろうか。そして、染色のはじまりを辿ることが、現代の色を考え直すきっかけになるのでは。ということで、プログラムをつくりました。</p>
<p>●</p>
<p>以下、ワークショップのレポートです。</p>
<p><img id="image189" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f01.jpg" alt="f01.jpg" /></p>
<p>2日間の経験を持って帰ってもらうフォーマットとして、組み立て式<br />
の箱を用意。そのほか、簡単なリーフレットと、麻、絹のハギレを入<br />
れたワークショップ・キット。</p>
<p><strong>1日目</strong></p>
<p><img id="image190" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f02.jpg" alt="f02.jpg" /></p>
<p>まずは近くで採集してきた草花や実をつかって、麻を染めてみます。<br />
まだ、土器はありません。ということで、「原始的」な道具を用意。<br />
みなさんに、自由に染めてもらいます。</p>
<p><img id="image191" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f03.jpg" alt="f03.jpg" /></p>
<p>やはり！　麻のハギレに実や花を置いて、叩きつぶします。部屋中<br />
が、石や木槌を叩く音に満たされ、少し旧石器な気分に。<br />
ちなみに、擦染めの技法は、凹凸のある石などの上で叩いて、布に<br />
模様を転写します。</p>
<p><img id="image195" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f07.jpg" alt="f07.jpg" /></p>
<p>それでも、かなりいろいろな色が出るという、見本のようなハギレ。<br />
右手前の紺色は、露草。この色は、数週間はもちそう。</p>
<p><img id="image192" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f04.jpg" alt="f04.jpg" /></p>
<p>一息ついたところで、2日間のインストラクション。<br />
この後、山梔子（くちなし）、臭木（くさぎ）、桃、玉葱、どんぐり、<br />
枇杷（びわ）を順に染めていきます。山梔子は、最も古い染料のひと<br />
つ。強い黄色が出るので、麻を染めます。</p>
<p><img id="image193" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f05.jpg" alt="f05.jpg" /></p>
<p>こちらは、臭木（くさぎ）。残念ながら美術館の周辺では見つからな<br />
かったため、鎌倉から持参したものです。</p>
<p><img id="image194" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f06.jpg" alt="f06.jpg" /></p>
<p>臭木を染めているところ。鮮やかな水色に染まります。<br />
ここから、ハギレは絹へ。麻から絹へ、白の明度がかわることで、<br />
より微妙な色合いを染めることができるようになります。</p>
<p>1日目は、ここで終了。翌日の染料を煮だす準備をして、解散。</p>
<p><strong>2日目</strong></p>
<p><img id="image197" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f09.jpg" alt="f09.jpg" /></p>
<p>染料を煮ているあいだ、雨のために昨日はできなかった散歩を。<br />
美術館の敷地内をひとめぐり。擦染めでつかった花や実を、改めて<br />
見つける。</p>
<p><img id="image198" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f10.jpg" alt="f10.jpg" /></p>
<p>戻ってからは、すぐに染色に取りかかる。玉葱やどんぐりを煮た染液<br />
の匂いを。もとは薬を煎じて煮たのがはじまりといわれるように、<br />
草木を土器で煮だすのは、色に先立って、嗅覚や味覚の問題だった<br />
のだろう。目や舌や鼻へ五感が分化するまえの、ダイレクトな感覚。</p>
<p><img id="image200" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f11.jpg" alt="f11.jpg" /></p>
<p>この日はさらに進化して、媒染も行う。媒染材は、鉄と灰。鉄器を<br />
使うようになり、人は鉄媒染をはじめる。手間はかかるが、発色と<br />
定着が、格段によくなる。</p>
<p><img id="image199" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f12.jpg" alt="f12.jpg" /></p>
<p>染め上がったハギレ。左から、山梔子、臭木、どんぐり、玉葱、枇<br />
杷、桃。枇杷は、美術館の橋本さんのお宅からいただいたもの。<br />
桃は、下見の際に偶然飛び込んだ、あんざい果樹園さんにいただき<br />
ました。（後から友人に教えてもらったのですが、あんざい果樹園<br />
には、素敵なカフェがあるそうです。残念。）</p>
<p><img id="image201" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f13.jpg" alt="f13.jpg" /></p>
<p>どの色がどの植物のものだったか書き留める表紙をつくったあと、<br />
いよいよ、箱の制作にとりかかる。</p>
<p><img id="image202" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f14.jpg" alt="f14.jpg" /></p>
<p>夕方に近づいたころ、完成。他の人の作品をみせていただいて、感<br />
想をシェアして、無事終了。</p>
<p><img id="image203" src="http://sakakura.jp/cahiers/wp-content/uploads/2007/09/f08.jpg" alt="f08.jpg" /></p>
<p>参加者のみなさんがつくった作品。それぞれの2日間の記憶を、箱に<br />
詰めて持ち帰っていただきました。</p>
]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://sakakura.jp/cahiers/2006/design/group-process/50/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
		</item>
	</channel>
</rss>
